Overslaan en naar de inhoud gaan
Blogartikelen over

Snaarinstrumenten

Wat zijn snaarinstrumenten?

Er zijn enorm veel diverse snaarinstrumenten. Instrumenten om op te tokkelen met je vingers, om te bespelen met een strijkstok, maar ook  bijvoorbeeld een piano, klavecimbel, kanun, hackbrett en cymbalom behoren tot de snaarinstrumenten.

Verschillende manier van bespelen

Hoe de toon of klank tot stand komt bij een snaarinstrument hang in eerste plaats af van 'het mechaniek' wat de snaar in trilling zet.

  • Tokkelen
  • Slaan
  • Strijken

Tokkelen

We kennen allemaal de gitaar in al zijn vormen. net even anders is weer de flamencogitaar en de elektrische gitaar. Met je vingers, nagels of een plectrum breng je de snaren in beweging, en afhankelijk van de lengte van het trillende stuk snaar ontstaat een bepaalde toonhoogte. De dikte van de snaren bepaalt de spanning van de snaar, in combinatie met de lengte. Hoe dikker een snaar, hoe meer massa, hoe lager de klank. 

Toonhoogte en tokkelen

Door met de vingers van je andere hand de snaar op een bepaalde plek in te drukken, af te klemmen op een toets of op een fret, verkort je het trillende deel van de snaar.  De plek op de toets waar je dit doet bepaalt de toonhoogte. Hoe korter het trillende gedeelte van de snaar, hoe hoger.

Een greep uit de talloze tokkelinstrumenten waar je de vingers op de snaren plaatst: gitaar, luit, ud, bouzouki, mandoline, saz, banjo, ukulele, tar en setar, basgitaar, tanbour en nog veel meer!

Tokkelinstrumenten zonder toets

Er zijn ook instrumenten die alleen getokkeld worden, meestal met beide handen, zonder de snaren in te drukken. Deze instrumenten hebben veel meer snaren dan bijvoorbeeld een gitaar of viool. De lengte van de snaren bepaalt ook hier de hoogte van de toon. 

Denk aan de citer, de Japanse koto en harp-achtigen als kanun, de harp en de Afrikaanse harpen de ndungu en de kora.

Klavecimbel uitzondering?

Het klavecimbel lijkt wel een uitzonderlijke plek in te nemen. Want met de toetsen, als bij een piano, bespeel je de snaren. Je kiest, net als bij een piano, voor toetsen die langere of kortere (dikkere en dunnere snaren) bespelen. Maar bij het klavecimbel zitten er haakjes aan een mechaniek die aan de snaren plukken, met een soort mini plectrum. Dit geeft het geluid! Een soort harp dus, maar met een mechaniek om de klank te produceren!

En dan de piano!

De piano is feitelijk een slaginstrument! Met een mechaniek sla je op de snaren, die net als bij de harp en het klavecimbel in lengte verschillen en over een kam op een klankbodem lopen. Van dik en lang tot kort en dun. (van laag tot hoog)

Slaan met stokjes!

Andere slaginstrumenten met snaren die over een kam lopen zijn cymbalom (Balkan), hackbrett, santoor (India), Yangqin (China) en bijvoorbeeld de in Spaanse en Italiaanse oude muziek voorkomende salterio. Er zijn er zeker meer!

Strijkinstrumenten

Bij strijkinstrumenten heb je een aantal snaren die met de vingers worden bespeeld en aangestreken worden met een strijkstok.